Yabancılar Türkiye’ye yöneldi, yerliler vize için şirket avında

Ekol Lojistik’in kontrat lojistiği faaliyetlerinin Arvato’ya devriyle Türkiye lojistik sektöründe son üç yıldaki büyük ölçekli satın almaların hacmi 1,5 milyar doları aştı. Yabancı sermayenin sektördeki payı yüzde 50’ye yaklaşırken, yerli şirketler de vize ve finansman engellerini aşmak için Avrupa’da satın alma arayışına girdi.

Dünya'yı haber kaynağınız olarak eklemek için tıklayın!
Yabancılar Türkiye’ye yöneldi, yerliler vize için şirket avında

Aysel YÜCEL
aysel.yucel@dunya.com

Türkiye lojistik sektö­ründe küresel serma­yenin satın alma dalga­sı hız kesmeden sürüyor. Son olarak Alman medya ve hiz­met grubu Bertelsmann’ın iş­tiraki Arvato, Ekol Lojistik’in Türkiye’deki sözleşmeli (kont­rat) lojistiği faaliyetlerinin ço­ğunluk hisselerini devralmak üzere anlaşmaya vardı. Arvato tarihindeki en büyük yatırım olan anlaşma kapsamında yak­laşık 4 bin 500 çalışanı bulunan Ekol’ün depo yönetimi, dağı­tım ağı ve otomasyon sistemle­ri Arvato’nun küresel yapısına entegre olacak. Sektör temsil­cileri, 2023’ten bu yana gerçek­leşen büyük ölçekli devirlerle sektördeki yabancı ağırlığının yüzde 50 seviyesine dayandığı­nı belirtiyor. MNG Kargo’nun DHL’e devriyle başlayan sü­reçte; Alışan Lojistik’in yüz­de 75’i PSA BDP’ye, Ekol’ün uluslararası taşımacılık birimi 255,1 milyon dolara Danimar­kalı DFDS’ye, Borusan Teda­rik ise 440 milyon dolara CE­VA Logistics’e geçti. Sektör temsilcileri, Türkiye’nin stra­tejik konumunun yabancı dev­leri cezbettiğini ancak yüksek finansman maliyetleri ve vize engellerinin yerli şirketleri sa­tışa ya da Avrupa’da şirket al­maya zorladığını ifade ediyor.

“Konsolidasyon sektör dinamiğine dönüştü”

Küresel tedarik zincirlerinin yeniden şekillendiği bu dönem­de Türkiye’nin stratejik konu­mu, gelişen altyapısı ve üretim gücüyle yabancı devlerin oda­ğında yer aldığını belirten UTİ­KAD Başkanı Bilgehan Engin, sürecin küresel ve yerel dina­miklerden beslendiğini vurgu­ladı. Küresel oyuncuların sıfır­dan yatırım yerine yerleşik ağ­ları satın almayı tercih ettiğini söyleyen Engin, “Diğer yandan yüksek finansman maliyetleri, filo yenileme ihtiyacı ile yeşil ve dijital dönüşümün gerektir­diği yoğun sermaye gereksini­mi, yerli şirketlerimizi küresel ortaklıklara yöneltiyor. Sert­leşen rekabet şartları ve tahsi­lat riskleri gibi handikapların etkisiyle konsolidasyonların mecburi bir sektör dinamiğine dönüştüğünü görüyorum” dedi.

Satın alma dalgasının sade­ce yabancı payındaki artış an­lamına gelmediğini vurgulayan Stratejik Lojistik Danışma­nı Levent Özkuşçu ise sektör­de “beyin ile kas gücünün ay­rıştığına” dikkat çekti. Yabancı devlerin Türkiye’deki yerleşik ağları satın alarak küresel ope­rasyonlarını tamamlamayı ve ihracat yükünün yönetiminde söz sahibi olmayı hedeflediği­ni belirten Özkuşçu, küresel ağ­ları yöneten yabancıların araç değil; yükün sahibine, sözleş­meye ve depoya bağlanan son halkayı aldığını söyledi. Özkuş­çu, şunları kaydetti: “Türki­ye’de ihracat yapan şirketlerin yarısı zaten Avrupa sermaye­li. Nakliye firmalarımızın re­kabette zayıf kalmasının nede­ni finansmana erişim ve yüzde 40’ın üzerindeki maliyet deza­vantajı. Schengen’in 90 gün sı­nırına takılan sürücüler araç çevrim hızlarını düşürüyor, yetiştirdiğimiz sürücüleri AB ülkelerine kaptırıyoruz. Önü­müzdeki üç yılda en büyük teh­like altındaki grup orta ölçekli filolar. D tipi sürücü vizesi ve uygun maliyetli finansman gel­mezse Türk lojistiğinin karar merkezlerinin yurt dışına ta­şındığını konuşuruz.”

“Sorgulanması gereken Türk sermayesinin neden satıldığı”

Yabancı sermaye ilgisini önemsediğini ancak Türk şir­ketlerinin art arda satılma­sı üzerinde ciddiyetle düşü­nülmesi gerektiğini vurgula­yan DIŞYÖNDER Başkanı Dr. Hakan Çınar da lojistiğin eko­nomik bağımsızlığın stratejik altyapısı olduğuna işaret etti. Çınar, “Artan finansman ma­liyetleri, düşük kârlılık, vize sorunları ve rekabet koşulları Türk şirketlerini satışa yönlen­diriyor. Burada sorgulanma­sı gereken, yabancıların neden satın aldığından ziyade Türk sermayesinin neden satmak zorunda kaldığı olmalı. Kendi küresel markalarımızı yarat­ma yolundaki başarıyı sürdüre­bilmek için finansmana erişim kolaylaştırılmalı ve yurt dışına açılım stratejik olarak destek­lenmelidir” değerlendirmesin­de bulundu.

Alman plakalı araçlarla vize engeli aşılacak

Vize, kota ve yüksek işletme maliyetlerini aşmak isteyen Türk lojistikçiler rotasını Avrupa’ya çevirdi. Son olarak 49 yıllık Çobantur Logistics, 81 yıllık Alman Kirchner und Partner GmbH ile kardeş şirketi Kirchner Kraftverkehr’i satın aldı. Çobantur Logistics Yönetim Kurulu Başkanı Ulaş Çobanoğlu, yönün tersine döndüğünü belirterek, “Almanya’nın sanayi kalbi güney bölgesindeki hakimiyetimizi Kirchner ile birleştirdik. Alman plakalı araçlar filomuza katılacak. Bu satın almanın kısa vadede ciromuza doğrudan yüzde 20 katkı sağlamasını hedefliyoruz” diye konuştu.