Çin'in ABD tahvilleri 18 yılın dibinde! 591 milyar dolarlık rezervin arkasındaki sır
Çin'in ABD Hazine tahvili varlıkları son 18 yılın en düşük seviyesine gerilerken küresel piyasalarda dikkat çeken bir tartışma başladı. Pekin'in Amerikan borçlanma araçlarından hızla uzaklaştığı düşünülse de Kanada ve Avrupa'daki tahvil stoklarında yaşanan artış, resmi verilerin gerçeği tam yansıtmadığına işaret ediyor.
Çin'in ABD Hazine tahvillerindeki resmi varlıkları, ağustos ayı itibarıyla 591 milyar dolara gerileyerek son 18 yılın en düşük seviyesine indi. Ancak ABD Hazine Bakanlığı'nın verileri, Pekin'in Amerikan tahvillerindeki gerçek pozisyonuna ilişkin tartışmaları da beraberinde getirdi.
Bir dönem ABD Hazine tahvillerinin en büyük yabancı sahibi olan Çin, son yıllarda resmi kayıtlara göre portföyünü önemli ölçüde küçülttü. Buna karşın uzmanlar, tahvillerin bir bölümünün başka ülkelerdeki finans kuruluşları üzerinden tutulabileceğine dikkat çekiyor.
Çin'in ABD tahvilleri 1 trilyon dolardan 591 milyar dolara geriledi
Çin'in ABD Hazine tahvili varlıklarındaki düşüş, 2021 yılı civarında belirginleşmeye başladı. Nisan 2022'de yaklaşık 1 trilyon dolarlık ABD tahvili bulunduran Çin'in resmi varlıkları, Ağustos 2026 itibarıyla 591 milyar dolara kadar geriledi.
Bu tutar, son 18 yılın en düşük seviyesine işaret ederken Çin'in bir yıl önce 700 milyar doların üzerinde bulunan tahvil stokunun da azaldığını gösterdi. Ancak ABD Hazine Bakanlığı, açıklanan verilerin her zaman menkul kıymetlerin nihai sahiplerini göstermeyebileceğini belirtiyor.
Veriler büyük ölçüde saklama kuruluşları ve aracı kurumlar üzerinden toplandığı için başka ülkelerdeki hesaplarda tutulan tahvillerin gerçek sahipleri kayıtlarda farklı görünebiliyor.
Kanada ve Belçika'daki yükseliş dikkat çekti
Çin'in resmi tahvil varlıkları azalırken Kanada ve Belçika'da kaydedilen artışlar, rezervlerin farklı saklama merkezlerine taşınmış olabileceği ihtimalini gündeme getirdi. Kanada'nın ABD Hazine tahvili varlıkları, beş yıl önceki 169 milyar dolardan Ağustos 2026'da 465 milyar dolara yükseldi.
Belçika'nın tahvil stoku da aynı dönemde 228 milyar dolardan 490,5 milyar dolara ulaştı.
Uzmanlar, bu artışların bir bölümünün Çin'e ait varlıkların yabancı saklama kuruluşları üzerinden tutulmasından kaynaklanabileceğini değerlendiriyor. Ancak söz konusu tahvillerin tamamının Çin'e ait olduğu doğrulanmış değil.
"Çin'in gerçek tahvil varlıkları daha yüksek olabilir"
Dış İlişkiler Konseyi (CFR) Kıdemli Araştırmacısı ve eski ABD Hazine yetkilisi Brad Setser, Çin'in ABD tahvillerinin bir bölümünü Kanada ve Avrupa'daki saklama kuruluşları aracılığıyla tuttuğuna ilişkin güçlü işaretler bulunduğunu belirtti. Setser, özellikle Kanada'nın tahvil varlıklarındaki ani yükselişe dikkat çekti. Mayıs ayında yayımladığı analizde de İngiltere, Fransa, Lüksemburg ve Belçika gibi ülkelerdeki saklama hesaplarında tutulan ABD tahvillerinin 2020'den itibaren önemli ölçüde arttığını vurguladı.
Setser'in değerlendirmesine göre yabancı saklama merkezleri hesaba katıldığında Çin'in resmi verilere yansımayan ABD tahvili varlıkları yüz milyarlarca dolar daha yüksek olabilir.
Bazı geniş kapsamlı düzeltmelerin yaklaşık 500 milyar dolara, daha sınırlı hesaplamaların ise 300 milyar dolara ulaşabileceği belirtiliyor. Bu tutarlar kesin olarak belirlenmiş Çin varlıkları değil, saklama verilerinden hareketle yapılan tahminleri ifade ediyor.
Çin neden ABD tahvillerini azaltıyor?
Çin'in ABD Hazine tahvillerindeki resmi pozisyonunu küçültmesinde jeopolitik ve ekonomik gelişmeler etkili oluyor. Rusya'nın 2022'de Ukrayna'yı işgal etmesinin ardından uygulanan ABD yaptırımları, merkez bankalarının dolar cinsinden rezervlerinin siyasi ve finansal risklerini yeniden değerlendirmesine yol açtı. Bu süreçte Çin dahil birçok ülke, rezerv çeşitlendirmesi kapsamında altın gibi alternatif varlıklara daha fazla önem vermeye başladı.
ABD Başkanı Donald Trump'ın Çin'e yönelik ticaret politikaları da Pekin'in Amerikan finansal sistemine bağımlılığını azaltma arayışını güçlendiren unsurlar arasında gösteriliyor. Bununla birlikte Çin'in ABD tahvillerinden tamamen uzaklaştığını söylemek için resmi veriler yeterli değil.
Çin'in ticaret fazlası 938 milyar dolara ulaştı
Çin ekonomisinde emlak sektöründeki sorunlar ve zayıf iç talep, ihracata dayalı büyümenin önemini artırdı. Ülke, 2025 yılında yaklaşık 1,2 trilyon dolarlık rekor ticaret fazlası verdi.
2026'nın ilk dokuz ayında ise dış ticaret fazlası 938 milyar dolara ulaştı. Bu gelişme, yıl sonunda önceki rekorun aşılabileceği beklentilerini güçlendirdi. Çin'in dış ticaretten elde ettiği yüksek döviz gelirlerinin uluslararası finansal varlıklara yönlendirilmesi gerekiyor.
Uzmanlara göre bu durum, Pekin'in ABD tahvillerini tamamen satmak yerine bir bölümünü farklı ülkelerdeki saklama kuruluşlarına aktarıyor olabileceği ihtimalini destekliyor.
ABD varlıklarının rezervlerdeki payı hâlâ yüksek
Brad Setser'in tahminlerine göre Çin, uzun vadeli ABD Hazine tahvillerini azaltırken kısa vadeli borçlanma araçlarına yönelmiş olabilir. Bu değişime ve yabancı saklama hesaplarına ilişkin düzeltmelere rağmen ABD finansal varlıklarının Çin'in rezerv portföyündeki payının yaklaşık yüzde 50-55 düzeyinde kaldığı tahmin ediliyor.
Setser, Çin'in gerçek varlıklarını belirlemek için ABD Hazine tahvillerinin yanı sıra federal kurumlar tarafından desteklenen tahvillerin de Kanada ve Avrupa'daki saklama hesapları dikkate alınarak incelenmesi gerektiğini vurguladı.
Resmi veriler Çin'in gerçek pozisyonunu göstermiyor olabilir
Çin'in ABD tahvillerindeki resmi düşüş, doların küresel rezerv sistemi içindeki konumuna ilişkin tartışmaları artırıyor. Ancak farklı ülkelerdeki saklama hesaplarında görülen yükselişler, Pekin'in ABD varlıklarını doğrudan satmak yerine bunların tutulduğu finans merkezlerini değiştiriyor olabileceğini gösteriyor.
Bu nedenle Çin'in ABD Hazine tahvillerinden ne ölçüde uzaklaştığı sorusunun yanıtı, yalnızca resmi ülke bazlı verilere bakılarak kesin biçimde verilemiyor.