Un üreticileri ihracat pazarında kayıp yaşıyor
Dahilde İşleme Rejimi (DİR) kapsamında buğday ithalatı 15 Ekim 2024 tarihine kadar yasaklandı. TUSAF Başkanı Haluk Tezcan, un ithalatı engeli nedeniyle fiyat rekabeti yapamadıklarını belirterek, “Haziran ve temmuz aylarında un ihracatımız yüzde 35 azaldı. Pazarlarımızda kayıp yaşıyoruz” dedi.
Dünya Gazetesi | Abone olMehmet Hanifi GÜLEL
Dahilde İşleme Rejimi (DİR) kapsamında buğday ithalatının yasak olması, un ihracatında pazar kaybına neden oluyor.
DİR kapsamında buğday ithalatının 15 Haziran-15 Ekim 2024 tarihleri arasında yasaklandığına dikkat çeken Türkiye Un Sanayicileri Federasyonu (TUSAF) Yönetim Kurulu Başkanı Haluk Tezcan, “İthalat yapamadığımız için fiyat rekabeti de yapamıyoruz.
Bu sebeple de ihracatımız durma noktasına geldi. Geçen yıla göre Haziran ve Temmuz aylarında ihracat rakamlarımız yüzde 35 oranında azaldı. İhracat pazarlarımızda kayıp yaşıyoruz” dedi.
"Pazarları Rusya kapıyor"
Kaybettikleri pazarlarda Rusya ve Mısır’ın ihracatının arttığına dikkat çeken Tezcan, “Ayrıca Rusya, buğdayda uyguladığı gümrük vergisini un için uygulamayarak önemli bir rekabet avantajı elde ediyor. Rusya’nın ihracat rakamlarında önemli bir artış yaşandığını da gözlemliyoruz. Dünyada un ihracatının önemli kısmı Türkiye tarafından yapılıyor. Yıllık yaklaşık 4 milyon ton un ihracatı gerçekleştiriyoruz. Son 11 yılda da dünya pazarlarında ihracat rakamlarımızı sürekli artırdık” şeklinde konuştu.
İhracat miktarı yüzde 40,8 düştü
Yılın ilk 7 ayda un ihracatının 2023 yılı veriline göre kıyasladığında ocak ayında yüzde 32,5’lik artışla 360.4 bin ton, şubat ayında yüzde 59.95’luk bir artışla 323.9 bin ton, mart ayında yüzde 28.01’lik artışla 354.9 bin ton, nisan ayında yüzde 27,21’lik artışla 271.3 bin ton ve mayıs ayında 3,58’lik artışla 321,2 bin ton olduğunu kaydeden Haluk Tezcan, “2024 yılının haziran ayında 187,1 ton un ihraç ettik ve geçen yıla göre yüzde 34,26 oranında azalma yaşandı. Temmuz ayında ise 262,5 bin ton un ihraç ettik ve geçen yıla göre 31,78 oranında düşüş yaşadık. Ağustos ayında ise 246,3 bin ton ihracat yapıldı ve geçen yılın aynı ayına göre yüzde 40,8 düşüş yaşandı” diye konuştu.
“Buğdayı sanayici satın aldı”
Yetkili kurumlarla görüşerek, yasak sürecinin öne çekilmesi ve ihracat pazarların kaybedilmemesi adına desteklerini sürdürmelerini talep ettiklerini ileten Tezcan, “Buğday ürününün büyük bir kısmını Türkiye un sanayicileri satın aldı. Tarafımıza iletilen bir rakam olmamakla birlikte, ön görülerimize göre Toprak Mahsulleri Ofisi 3 milyon 300 bin ton buğday satın aldı. Tahminimize göre bu yıl 20 milyon ton civarında bir buğday rekoltesi ile sezonumuzu tamamladık” ifadelerini kullandı.
Kaliteli un için iç pazarda yeterince ham madde bulunamadığına da dikkat çeken Tezcan, bulabildikleri ham maddeleri ise borsalarda da görüleceği üzere çok yüksek bir bedelle satın aldıklarını ve yeterince ham maddeye ulaşamadıkları için de kalite konusunda sorunlar yaşadıklarını vurguladı.