Sayın okurlar, borçlarından dolayı zor duruma düşen şirketlere yasal zemin içinde Yetkilendirilmiş Gümrük Müşavirleri’nin (YGM) yardım etmesi yolu açıktır. Hiç alınmadığı veya noksan alındığı belirlenen gümrük vergilerinin tahakkuku ile para cezalarına ilişkin kararların düzenlenmesi, bunların tebliği, tahsili, tecili, taksitlendirilmesi ile geri verilmesi veya kaldırılması ve alacağın terkinine ilişkin usul ve esasları tebliğle belirlenmiş bulunuyor.
Gümrük Kanunu’nun 198. maddesinin birinci fıkrası uyarınca, yükümlünün, gümrük vergilerinin tebliğinden itibaren tanınan on beş günlük ödeme süresi içinde talep etmesi halinde ödeme, teminat alınmak şartıyla başvuru tarihinden itibaren otuz güne kadar ertelenebiliyor.
Tebliğle getirilen genel sistemin içinde yer alan uzlaşma müessesinin işletilmesi neticesinde kararlaştırılan kamu alacağı şirketlerce istenirse uzun süreli olarak da taksitlendirilebiliyor. 6183 sayılı Kanun çerçevesinde, zamanında alınmadığı veya noksan alındığı için sonradan yükümlüden istenen gümrük vergileri ile bu vergilerden kaynaklanan para cezaları için yapılan başvurunun ilgili gümrük idaresi tarafından uygun bulunması halinde tecil ve taksitlendirme işlemi yapılabiliyor. Ancak; söz konusu başvurunun reddi durumunda ise 6183 sayılı Kanun’un 48’inci maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca mezkûr alacağın, ret kararının tebliğinden itibaren azami otuz gün içinde tecil faizi uygulanmak suretiyle ödenmesi mümkündür.
İdari para cezalarının taksitlendirilmesine ilişkin 5326 sayılı Kanun’un 17’nci maddesinin üçüncü fıkrası hükmü saklı kalmak üzere, 6183 sayılı Kanun’un 48’inci maddesi uyarınca yapılan, gümrük vergilerinin ve para cezalarının tecil ve taksitlendirme taleplerinde;
250.000 liraya kadar olan tutarlar için gümrük müdürlükleri, 250 bin liradan – 1 milyon liraya kadar olan tutarlar için gümrük ve ticaret bölge müdürlükleri ve 1 milyon lira ve üzerindeki tutarlar için Gümrük ve Ticaret Bakanlığı yetkilidir.
Taksitlendirme için, şirketin çok zor durumda olduğunun tespiti gerekiyor Çok zor durum halinin tespitinde yetkilendirilmiş gümrük müşavirlerince hazırlanan Çok Zor Durum Halinin Tespitine İlişkin Rapor dikkate alınıyor.
Çok Zor Durum Halinin Tespitine İlişkin Rapor, yetkilendirilmiş gümrük müşaviri tarafından tespit işlemleri için gerekli inceleme ve araştırmanın tamamlanmasını müteakiben, Bu rapor çeşitli teknikleri barındırıyor. Özellikle muhasebe verileri önem taşıyor. Yani hem şirket denetimi hemde muhasebe bilgisine haiz bir rapor olması gerekiyor. Bu konuda uzman kişilerin rapor yazmasında yarar bulunuyor.
İhbar, şikâyet veya bariz bir şüphe olması durumunda Gümrükler Genel Müdürlüğü’nce Tecil ve Taksitlendirme Talep Formu veya Çok Zor Durum Halinin Tespitine İlişkin Raporda yer alan bilgilerin doğru olup olmadığı yönünde gerekli inceleme yapılıyor. Yapılacak olan inceleme sonucunda oranların hesaplanmasına esas olan bilgilerin doğru olmadığının anlaşılması halinde tecil ve taksitlendirme işlemi iptal ediliyor. Yanıltıcı rapor düzenlediğinin tespit edilmesi halinde, ilgili yetkilendirilmiş gümrük müşaviri hakkında Gümrük Kanunu’nun geçici 6’ncı maddesi hükümleri uyarınca ceza uygulanıyor. Özellikle, Borçlunun çok zor durum halinin tespitinde; “[Kasa + Banka + Kısa Vadeli Alacaklar] /Kısa Vadeli Borçlar” formülü sonucu bulunacak oranın “1” ve altında olması borçlu açısından “çok zor durum hali” olarak kabul ediliyor. Şirketler, bu hakkı kullanırken dikkatli olmak durumundadırlar. Kendi menfaatleri açısından konu değerlendirilmelidir.