TÜFE'de bu yılı Merkez Bankası'nın tahmini olan yüzde 8.90 düzeyinde kapatacağımızı varsayalım. Bu oranın gerçekleşmesi, aralık ayındaki artışın yüzde 0.23'te kalmasıyla mümkün olacak. Dün de belirttiğimiz gibi, bu yılı yüzde 9 dolayında kapattığımızı varsaymak durumundayız; biraz yukarıda ya da aşağıda...
Artık önemli olan gelecek yıl. Orta vadeli programda öngörülen TÜFE artışı yüzde 6.3 düzeyinde. Merkez Bankası ise yüzde 6.1'lik bir tahminle yola çıkmış görünüyor. Yani yüzde 9 dolayındaki bir gerçekleşmeden, yüzde 6'ya doğru bir iniş sağlamayı öngörmekteyiz. Bu gerçekleşebilir mi, işte bugün bu konuya eğilmek istiyoruz.
TÜİK, yeni seri TÜFE'yi 2003 yılını baz alarak hesaplıyor. Bu yüzden 2004 yılının tüm verileri (ocak ayı) oluşmuyor. Biz de bu nedenle 2005 yılından başlamak üzere, bir teknik analizle gelecek yıl enflasyonun nasıl seyredebileceğini hesaplamaya çalıştık.
Hesaplamamızın dayanağı şöyle: 2005-2013 yılı ortalaması itibariyle her ayın fiyat artış ya da azalışını çıkardık. Örneğin 2005-2013 döneminde ocak aylarında fiyatlar ortalama yüzde 0.87 arttı. 2015 yılında da ocak ayı fiyat artışının bu dokuz yılın ortalaması kadar, yani yüzde 0.87 olacağını varsaydık. Ocak ayı artışı 2015'te yüzde 0.87 olduğu takdirde, 2014'teki yüzde 1.98'e göre çok hızlı bir gerileme ortaya çıkacak.
İşte ocak ayı oranının yüzde 1.98'den yüzde 0.87'ye inmesi durumunda, aralık ayındaki yüzde 8.90'lık orana göre (Merkez Bankası tahmini) çok hızlı bir gerileme yaşanacak. Aralık 2014'te yüzde 8.90 olan yıllık TÜFE artışı, ocakta yüzde 7.72'ye inecek.
Hesaplamalar yüzde 8.1'e işaret ediyor
2015 yılındaki aylık gerçekleşmelerin 2005-2013 dönemini kapsayan dokuz yıl ortalaması düzeyinde oluşacağı varsayımına göre gelecek yılın ilk iki ayı 2014'le aynı düzeyde geçilecek, sonra ayrışma başlayacak. 2015'in tümü, 2014'ün altında seyredecek. Ancak, temmuz ve ağustos aylarında dip yapacak yıllık oran, genel eğilim çerçevesinde yeniden yükselişe geçecek. Ve öyle görünüyor ki yılı yüzde 8.1 düzeyinde bir oranla kapatacağız.
Yaptığımız tümüyle bir teknik analiz. Geçmiş dokuz yılda ne olduğuna bakıyor, aynı eğilimin 2015'te de yaşanacağını varsayarak ortaya bir oran koyuyoruz. Dolayısıyla yüzde 8.1'i, bir tahmin değil, bir varsayım olarak nitelemek daha doğru.
Yüzde 8.1'i, bir teknik analiz olarak ortaya koyduğumuzu bir kez daha vurgulayalım. Özellikle petrol fiyatlarının seyrine bağlı olarak 2015'i yüzde 8'in altında bir oranda kapatmamız da mümkün, dolayısıyla bu olasılığı da dikkate almakta yarar var.
Siyaseten çok değerli
Biz, 2015 yılındaki genel gidişatın, üç aşağı beş yukarı bu şekilde olacağını varsayıyoruz. Yılsonu oranı yüzde 8.1 olur ya da daha yukarıda ve daha aşağıda bir gerçekleşme çıkar karşımıza. Bundan daha önemli olan yılın ilk aylarındaki eğilim.
Türkiye, haziran seçimi öncesinde yıllık TÜFE'yi çok hızlı bir şekilde aşağı çekme şansına sahip durumda. Bu, tümüyle baz etkisine dayalı bir gelişme olacak.
2014'ü yüzde 9 dolayında kapatıp, ocakta yüzde 8'in altına inmek, yani 1 puandan fazla bir iyileşme sağlamak hiç kuşku yok ki önemli bir gelişme. Hele hele nisanda yüzde 7'nin altını bile görme olasılığımız var.
Seçim yaklaşıyor, enflasyon hızla gerileme eğiliminde, Merkez Bankası iyice rahatlamış ve faizlerde önemli oranda indirime gidilmiş... Daha ne olsun...
Yıllık fiyat artışı ağustostan sonra yeniden artmaya başlayacakmış, yılın yüzde 8'in üstünde kapatılması riski varmış, kimin umurunda!
Haziran, sonbahardan önce değil mi!