Ülkemizin hangi yörelerinde istihdam yaratıldığını araştırırken, Osmaneli'de yüzde 3'lük bir artış görmüştüm. Hemen aklıma Tosyalı Holding'in yatırımı geldi. O nedenle Antakya'daki toplantıya giderken Fuat Tosyalı'nın yeni yatırımını bir kez daha görmek istedik.
Gittik, gördük, inceledik ve etkilendik.
Yatırım tutarı, günlük harcama miktarı, montaj aşamasında çalışan işçi sayısı gibi rakamları Osman Arolat yazısında aktardı. Ben işin o yanını bir yana bırakarak, başka konulara dikkatlerinizi çekmek istiyorum.
Tosyalı Holding'in yaptığı yatırım tutarının 900 milyon doları aştığı söylendi. Bu ölçekte bir yatırımla, özellikle de kriz dönemlerinde nasıl bir ilgi ve ilişki içinde olmamız gerektiğini düşündüm.
Bir yatırımı iyi anlamak için, temel atılmadan önce o araziyi görürsek, işi zihnimizde canlandırmak, yerli yerine oturtmak kolaylaşır. Bir adım sonrası, varsa olanağınız, inşaat ve montaj aşamasını gözlemektir.Yatırımın bu iki aşamasının kendine has bir sesi, kokusu, duygusu ve kültürü vardır. Sonrası da işletme döneminde, hammadde girişinden, bitmiş ürün çıkışına kadar süreci içimize sindirmektir.
Fuat Tosyalı, Halk Bankası Genel Müdürü Hüseyin Aydın'ın gelip inşa aşamasını gördüğünü söyledi. Kendisine, "Bütün bankaların üst düzey yöneticileri bugünkü havayı gelse de teneffüs etse… O zaman girişimcinin işi çok kolaylaşır. Gözle görmek, insanın duygularını besler, ayrıntı gözlemi yapmasını sağlar, ayrıntı dinamiklerini kavramasını kolaylaştırır; bilgisini netleştirir ve anlamasını kolaylaştırır" diye kısa bir değerlendirme yaptım.
Önemli avantaj
Bir yatırımın kriz sırasında başlayıp, krizin bitme aşamasında tamamlanarak üretime alınmasının çok önemli bir avantaj yarattığını biliyorum. Bu açıdan bakıldığında Tosyalı Holding'in yatırımı krizin bitişinde üretime geçerse, yatırım sürecini geciktirmiş olan rakiplerine göre bir adım öne geçer.
Tosyalı Holding'e her uğrayışımda, Fuat Tosyalı ve kardeşlerine şirin görünmek için "…her şey çok iyi, çok güzel " gibi sözler söylemiyorum. Gördüğümüz eksikleri söyler; düşünmeleri için uyarıda bulunuruz.
Bu kez de kendisine "…dünya genelinde demir-çelik konusundaki eğilimleri bilmiyorum. Ülkemizdeki mevcut yapıyı, bu yapının bıraktığı boşlukları da ayrıntıda incelemiş değilim. Tesis tam kapasite çalışmaya başladığında, ne kadarını kendin girdi olarak kullanacağını, ne kadarını piyasada değerlendireceğini de oturup tartışmadım. Ayrıntı bilgisine sahip olmadığım için yanlış genellemeler yapma olasılığı çok yüksek. Ama bütün bunları, senin kredi aldığın bankaların izlemesi, o nedenle üst düzey uzmanlarının ve yöneticilerin buradaki gelişmeyi gözlemesi gerek. Türkiye, DPT'siyle, Hazine ve Dış Ticaret Müsteşarlığı ile, Sanayi ve Ticaret Bakanlığı ile 'proje izleme' konusunda ileri düzeylere ulaşmalı. Ülkenin geleceği bu yönde. Bu yatırım artık sizin değil; ülkenin yatırımı" dedim.
Gerçek dostluk
Daha fikir aşamasından bu yana izlediğim; kuruluş yeri, liman sorunu, kuruluş ölçeği, entegrasyonu ve diğer gelişmeleri hakkında bilgi aldığım Tosyalı Holding yatırımını herkes kendi malı imiş gibi gözlemeli. Bu tür yatırımların "başarısı" diğer girişimciler için tamamen "özendirici" oluyor. Başarısızlıklar ise inanılmaz bir "caydırıcı etki" yaratıyor. O nedenle, ne banka sistemi böylesi bir yatırımı klasik alışkanlıkları ile ele almalı, ne kamu yetkilileri geçmişten gelen alışılmış ölçüler kullanmalı ne de girişimci alışkanlıkların tuzağına düşmeli. Girişimciye ve ülkeye gerçek dostluk övgüler yağdırmak değil, doğru yere doğru çivi çakılması için yardımcı olmaktır.
Sorulduğunda bütün bilgilerimi aktarmaya her zaman amadeyim. Çağrılırsam her zaman gitmekten yanayım. Hatta bu tür önemli yatırımları izleme konusunda, genel ilkeye aykırı olarak, "durumdan vazife çıkarmayı" bile göze alabilirim. Çünkü sonucun hepimizin ortak sorumluluğu olacağına inanıyorum.
Tosyalı Holding'in başta sahibi-yöneticilerine, profesyonellerine, çalışanlarına, inşaat ve montajda görev alan müteahhit firma görevlilerine, taşeronlara, desteğini esirgemeyen kamu yetkililerine içten bir teşekkür borçluyuz. Çünkü bu tesis zenginlik üretecek, hepimizin refahının artmasına katkı yapacak…