İrlanda.
3-5 yıl önce bazı kesimler tarafından finansal sistemini 'rol model' olarak almamız gerekliliği dillendirilen ülke.
Şimdi!
Yine de kredi notu 'AA'ydı iki gün öncesine kadar İrlanda'nın. (Önceki gün A'ya düşürüldü.)
* * *
Krize sebep olan ve her gün borç rekoru egale eden ABD, AAA kredi notuna sahip.
1.3 trilyon dolar borçlu Almanya'da…
1.5 trilyon dolar borçlu Fransa'da…
1.8 trilyon dolar borçlu İtalya'da…
"İkinci İrlanda olabilir…" diye speküle edilen; 620 milyar dolar borca, yüzde 19.9 işsizlik oranına sahip İspanya'da…
* * *
Bu hesaplamayla, Türkiye'nin kredi notunun 'AAAA gibi!...' en iyinin de üstünde olması gerektiğini düşünenler var.
* * *
Türkiye'nin yatırım yapılabilir ülkelerin kredi notuna sahip olamaması ve emeklilik fonları pastasından bu nedenle yararlanamaması, reyting kuruluşlarının insafsızlığına bağlanıyor.
Hatta 'kötü niyet' olarak da adlandırılıyor.
Arkasına AB'yi alan Portekiz, İrlanda, İspanya hele Yunanistan gibi ülkelerin notlarının bizden yüksek oluşu (- yarı haklı olarak) sindirilemiyor/sorgulanıyor.
Reyting kuruluşlarının 'olacakla' değil 'olanla' not verdiği ise tamamen göz ardı ediliyor.
* * *
Olan değil olacak ise tasarruf, yatırım, üretim, istihdam ve ihracata dayalı bir yapı yerine, ithalata dayalı büyüme modeline sürüklenen bir Türkiye…
Bu Türkiye için beklenen not 'AAAA'!
* * *
Düşünsenize:
Kâr ve faiz gibi gelirleri dışarıya kaynak transferi olarak akıtan sıcak paraya bel bağlamışsın;
Rakiplerinden farklı olarak paranın değerlenmesine göz yumup, ülkeyi ithalat cennetine çevirmişsin;
Yine bu sayede (Kur politikası) Türkiye'nin rekabet gücünü düşürmüşsün;
Bunun sonucunda üretimi, istihdamı bir kenara koymuşsun;
Kârlı varlıklarını satarak kaynak transferini arttırmışsın;
Spekülatif piyasalara ve spekülatif faaliyetlere göz yumup ülke riskini artırmış ve doğrudan yatırım eğilimini azaltmışsın;
Devlet ve piyasa arasında optimal dengeyi kuramamışsın;
Yabancı sermaye oranı yüzde 70'lere ulaşan borsaya yapılan plasmanları dahi yatırım olarak adlandırabilmişsin;
Tasarruflarını artıramamışsın;
Ve iç tasarruf açığı ve verdiğin cari açık ile dış kaynak ihtiyacını her geçen gün artırmışsın;
Verilen doğru ilaçlarla Türk ekonomisinin şaha kalktığını yakın tarihteki somut örneklerle bilmene rağmen, adım atmayıp, reyting kuruluşlarının notuna bel bağlamışsın;
Tüm bu verilere sahipken reyting kuruluşlarının adaletsizliğinden dert yanacaksın.
* * *
Dünyanın hiçbir yerinde savaşlar olmamalı, sıkıntılar da…
Büyük acı ise döviz kurunun yükselmesi ve Türkiye'ye gerçekçi/sürdürülebilir (İrlanda gibi değil!) 'AAA' notunu kazandırabilecek ihracatçı/üreticinin nefes alması için başka coğrafyalardaki sıkıntılardan medet umulmasında…