Adı ister kumpas, ister paralel, ister yolsuzluk ve rüşvet operasyonu… Düğmeye basılan tarih 17 Aralık. Daha önce de, bazı verileri günü gününe izleme olanağımız olmadığı için biz 13 Aralık tarihindeki durumu baz aldığımızı vurgulamıştık. 13 Aralık’tan bu yana her hafta Merkez Bankası’nın açıkladığı yabancı hareketini izliyoruz. Bir kez daha altını çizelim, yabancıların Türkiye’deki hisse senedi ve devlet iç borçlanma senetlerinin piyasa değeri çok anlam ifade etmiyor. Piyasa değerindeki farklılaşmayı, fiyat değişiminden ve kur hareketinden arındırarak izlemek gerekiyor. Bu arındırma işlemini de Merkez Bankası yapıyor.
Yaklaşık iki hafta önce, 10 Mart’ta “Yabancılar durumdan ya pek rahatsız değil, ya çıkmak için fırsat kolluyor” diye yazmıştık. Çünkü 13 Aralık’tan 28 Şubat’a kadar olan dönemde 2.8 milyar dolarlık bir çıkış vardı ve bu öyle çok da kaygı duyulacak bir çıkış değildi.
Merkez Bankası dün 14 Mart verilerini açıkladı. Böylece, bu ayın ilk yarısındaki eğilimi de görme fırsatımız oldu. Ve gidişatın hiç de parlak olmadığı ortaya çıktı.
Çıkış 3.8 milyarı buldu
Yabancıların 13 Aralık-14 Mart arasındaki çıkışı, 3.5 milyarı devlet iç borçlanma senedinden, 252 milyon doları hisse senedinden kaynaklanmak üzere 3.8 milyar dolara ulaşmış durumda. Üç ay için bu rakam da çok önemli görülmeyebilir. Ancak, eğilim önemli; özellikle de DİBS’teki eğilim.
Yabancılar ocak ayındaki beş haftada, (27 Aralık-31 Ocak) DİBS piyasasından 598 milyon dolarlık net çıkış gerçekleştirdiler. Şubata geldik, hafta sayısı dörte düştü, çıkış ise 1.1 milyar dolara yükseldi. Bu kez mart ayındayız, yalnızca iki hafta geçti, çıkış 1.3 milyar doları buldu. Görüldüğü gibi yabancıların DİBS piyasasından çıkışında belirgin bir hızlanma var.
Bu arada ocak sonundaki agresif faiz artışının çıkışı durdurmada pek de etkili olmadığı söylenebilir. 24 Ocak’tan 14 Mart’a kadar olan dönemde DİBS piyasasından 3.1 milyar dolarlık çıkış yaşandı. Ancak şu görüşü dile getirmek de pekala mümkün: Kim bilir, faiz artışı olmasaydı belki çıkış çok daha fazla olacaktı.
Devlet iç borçlanma senedi piyasasından çıkış giderek hızlanırken, hisse senedi piyasasında tersi yaşanıyor. Yabancılar, hisse senedinde ocak ayında 264 milyon dolarlık çıkış gerçekleştirdiler. Yabancıların çıkışı şubatta 85 milyon dolara indi. Martta ise çıkış olmadığı gibi ilk 14 günde net 322 milyon dolarlık giriş gerçekleşti.
Görünür çıkış 22.9 milyar
Yabancıların hisse senedi portföyü 13 Aralık’ta 59.7 milyar dolardı. Portföy, 12.6 milyar dolar azalarak 14 Mart’ta 47 milyar dolara indi. Yabancıların hisse senedi portföyündeki gerçek azalmanın 252 milyon dolar olduğunu belirttik. Yani portföydeki gerilemenin yalnızca yüzde 2’si gerçek bir azalmaya işaret ediyor.
Devlet iç borçlanma senedinde ise durum farklı. Yabancıların 13 Aralık’ta 55.2 milyar dolar olan DİBS portföyü, 10.3 milyar dolar azalarak 14 Mart’ta 44.9 milyar dolara indi. Bu dönemde DİBS’teki gerçek azalma 3.5 milyar dolar. Yani yabancıların DİBS portföyündeki azalmanın üçte biri gerçek bir çıkışa işaret ediyor.
Hisseyi tut, DİBS’ten çık!
Rakamlar çok açık bir şekilde yabancı yatırımcının hisse senedini tutmayı, ama DİBS’ten olabildiğince hızlı bir şekilde kurtulmayı amaçladığını ortaya koyuyor. Öyle anlaşılıyor ki yabancı yatırımcı Türk şirketlerine güveniyor, o şirketlerin hisse senetlerinin değer kazanacağına olan inancını koruyor. O yüzden de hisse senedi piyasasından çıkmayı pek düşünmüyor.
Ama öbür yandan da kamu kağıtlarının faizinin düşeceğine inanmıyor, hatta aksine faizlerin daha da yükseleceğinden kaygı duyuyor. Bu yüzdendir ki, zararına da olsa kamu kağıtlarını elden çıkarmayı tercih ediyor.