Asgari ücret
4857 sayılı İş Kanunu’nun 39. maddesi gereğince, iş akdi ile çalışan ve bu kanun kapsamında olan veya olmayan her türlü işçinin ücretini tespit etmekle görevli komisyonca alınan Asgari Ücret Tespit Komisyonu kararı açıklanmış olup, söz konusu karar 31.12.2014 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanmıştır. Anılan karar uyarınca 01.01.2015-30.06.2015 tarihleri ile 01.07.2015-31.12.2015 tarihleri arasında milli seviyede tüm çalışanlar için aynı olarak uygulanmak üzere yeniden belirlenen asgari ücret brüt tutarları Tablo 1'de görülmekte.
Sigorta primine esas taban ve tavan tutarlar
Öte yandan, 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nun, 1 Temmuz 2008 tarihinde yürürlüğe giren 82. maddesinde günlük kazanç sınırları tanımlanmış ve “5510 Sayılı Kanun gereğince alınacak prim ve verilecek ödeneklerin hesabına esas tutulan günlük kazancın alt sınırının, asgari ücretin otuzda biri, üst sınırının ise günlük kazanç alt sınırının 6.5 katı olacağı” hüküm altına alınmıştır.
Buna göre; 01.01.2015 – 30.06.2015 tarihleri ile 01.07.2015 – 31.12.2015 tarihleri arasında uygulanacak olan SSK prim taban ve tavan tutarları Tablo 2'de görüldüğü gibi olacaktır.
Aday çırak, çırak ve meslek eğitimi gören örgün eğitim öğrencilerinin asgari ücretleri
3308 sayılı Kanun’un 25. maddesi uyarınca, aday çırak, çırak ve işletmelerde meslek eğitimi gören öğrencilere ödenecek ücret ve bu ücretlerdeki artışlar; aday çırak veya çırağın velisi veya vasisi veya kişi reşit ise kendisi; öğrenciler için okul müdürlüğü ile işyeri sahibi arasında bakanlıkça belirlenen esaslara göre düzenlenecek sözleşme ile tespit edilir. Ancak, işletmelerde meslek eğitimi gören örgün eğitim öğrencilerine, asgari ücretin net tutarının yirmi ve üzerinde personel çalıştıran işyerlerinde yüzde 30’undan, yirmiden az personel çalıştıran işyerlerinde yüzde 15’inden, aday çırak ve çırağa yaşına uygun asgari ücretin yüzde 30’undan aşağı ücret ödenemez. Buna göre; meslek eğitimi gören örgün eğitim öğrencilerine ödenecek aylık ücret yirmi ve üzerinde personel çalıştıran işyerlerinde yılın ilk yarısında 360.45 TL, yılın ikinci yarısında da 382.05 TL’den, yirmiden az personel çalıştıran işyerlerinde ise yılın ilk yarısında 180.23 TL, yılın ikinci yarısında da 191.03 TL ’den az olamayacaktır. Keza, aday çırak ve çıraklar için aylık brüt ücret tutarı, yılın ilk yarısında 360.45 TL, yılın ikinci yarısında da 382.05 TL ’den az olamayacaktır.
Aday çırak, çırak ve öğrencilere ödenecek ücretler her türlü vergiden müstesnadır.
Aday çırak, çırak ve işletmelerde meslek eğitimi gören öğrencilere sözleşmenin akdedilmesi ile 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu’nun iş kazaları ve meslek hastalıkları ile hastalık sigortaları hükümleri uygulanır. Sigorta primleri 1475 sayılı İş Kanunu’nun 33’üncü maddesi gereğince bunların yaşına uygun asgari ücretin %50’si üzerinden Bakanlık ve mesleki ve teknik eğitim yapan yükseköğretim kurumlarının bağlı olduğu üniversitelerin bütçesine konulan ödenekle karşılanır.
Asgari Ücretin Net Tutarları ve İşverene Maliyeti
Başka bir değişiklik olmadığı takdirde, bekar bir asgari ücretlinin eline geçecek net tutar yılın ilk yarısında (01.01.2015 – 30.06.2015) 949.07 TL, yılın ikinci yarısında ise (01.07.2015- 31.12.2015) 1.000.54 TL olarak tespit edilmiştir. Bir asgari ücretlinin işverene maliyeti yılın ilk yarısında 1.471.84 TL olmaktadır. Tablo 3 ve 4'te belirtildiği gibi olacak.
2015 yılı ilk yarısı için 949.07 TL olarak gösterilen çalışana ödenecek net tutar bekar bir asgari ücretli için hesaplanmış olup, Asgari Geçim İndirimi uygulaması nedeniyle, evli ve çocuklu asgari ücretlilerde Tablo 5'teki gibi olacaktır.
*Ancak, aylık prim ve hizmet belgelerini Sosyal Güvenlik Kurumu’na düzenli olarak verip, primlerini de düzenli olarak ödeyen ve borcu olmayan işverenler de 5 puanlık sigorta primi indiriminden yararlanabilecek (dolayısı ile işveren sigorta primleri %20.5 yerine %15.5 olarak uygulanacak) olup söz konusu indirim dikkate alındığında asgari ücretin işverene maliyeti 1.411.76 TL olacaktır.